«Վերնատուն». 07.10.2026

Ի՞նչ դեր ունի գրականությունը մի աշխարհում, որտեղ զարգացող տեխնոլոգիաները մեր երևակայությունից առաջ են անցնում, կարո՞ղ է գիտաֆանտաստիկան ձևավորել ապագայի մեր ընկալումները։ Ամփոփվել է «Հորիզոնից անդին» գիտաֆանտաստիկ պատմվածքների մրցույթը, որը յուրովի փորձում է վերարժևորել այս ժանրի ներուժը հայաստանյան իրականությունում։ Մրցույթի գնահատող հանձնաժողովի անդամ, արձակագիր Գևորգ Տեր-Գաբրիելյանը և մրցույթի հաղթող Արման Գասպարյանը խոսում են, թե ինչ փոփոխություններ է կրում ժանրն արդի ժամանակներում, ինչու է կարևոր դրա զարգացումը Հայաստանում, անդրադառնում են մրցույթին, նաև հաղթող պատմվածքին։ «Գիտաֆանտաստիկ ժանրն ինտելեկտուալ գրականության օրինակ է, իսկ հայ գրականության մեջ ինտելեկտուալ գրականությունը բավարար չափով զարգացած չէ։ Դա կապված է նաև քաղաքային, ուրբանիստական մշակույթի հետ, որպեսզի գործողությունները կատարվեն քաղաքային միջավայրում, և հենց քաղաքը լինի խնդիրներ ձևակերպողը»,– ասում է Գևորգ Տեր-Գաբրիելյանը։ Նա հավելում է, որ մեծ արժեք էր մրցույթի շրջանակում ընտրված 35 ստեղծագործությունները կարդալը։ Դրանցում կային շատ հետաքրքիր գաղափարներ, օրինակ՝ ֆիզիկական ցավի և հայոց հայտնի կորստի ցավի միավորումը։ Ըստ նրա՝ ընտրված 35 գործերից 30-ն ունեին շատ առողջ ֆանտաստիկ մտահղացումներ, թեև լեզուն մեծ թերություններ ուներ։ Մրցույթում հաղթող է ճանաչվել Արման Գասպարյանի «Աճի խնդիրը» պատմվածքը։ Հեղինակի մեկնաբանմամբ՝ ինքն այդ թեմայի շուրջ մտածել է երկար տարիներ։ Խոսքը էպիստեմոլոգիայի մասին է, թե առհասարակ ինչպես ենք մենք զբաղվում գիտությամբ և ինչպես ենք ստանում գիտելիքներ։ «Եթե փիլիսոփայորեն նայենք, գիտությունն ուղիղ իմաստով ոչ թե այն է, թե ինչ ենք տեսնում այս աշխարհում, այլ թե ինչ ենք տեսնում մեր տեսածի մեջ, և որքանով ենք համոզված, որ մեր տեսածը ճշգրիտ է։ Գիտությունը պատմում է աշխարհի մասին, ճշգրիտ կանխատեսումներ է անում, թույլ է տալիս ստեղծել տեխնոլոգիաներ, պահպանել առողջությունը և առաջարկում է ճշգրիտ մոդելներ, բայց պետք է հիշել, որ դրանք ընդամենը մոդելներ են, և խոսքը բացարձակ ճշմարտության մասին չէ։ Պատմվածքում առաջանում է մի իրավիճակ, երբ գիտությունը չի կարողանում բացատրել կոնկրետ երևույթը,

More from Public Radio of Armenia

EP President, Irish Minister of State sign measure on Temporary trade-liberalisation for Armenian products

Public Radio of Armenia / 58 minutes ago

Armenian PM travels to Turkmenistan for CIS summit

Public Radio of Armenia / 1 hour ago

Pashinyan says he will have informal contacts with Putin, Aliyev during Turkmenistan visit

Public Radio of Armenia / 4 hours ago

Russian Railways President to visit Armenia next week, Pashinyan says

Public Radio of Armenia / 4 hours ago

Related coverage

Ադրբեջանի և Հայաստանի ներկայացուցիչները քննարկել են TRIPP նախագծի շրջանակներում էլեկտրահաղորդման գծերի անցկացման հարցը

168 Jham / 10 minutes ago

Представители Армении и Азербайджана обсудили вопрос прокладки ЛЭП в рамках проекта TRIPP

Sputnik Armenia / 11 minutes ago

Отношения США и Китая в ближайшие десятилетия останутся сложными — Яна Лексютина

Alpha News / 11 minutes ago

IT WILL BE AN EXTRAORDINARILY PAINFUL WINTER FOR UKRAINE. JEFFREY SACHS

168 Jham / 11 minutes ago